Wróć
min
19
.
02
.
2024

Stres a tycie — jak zarządzanie stresem może wspomagać proces odchudzania i ogólne zdrowie metaboliczne?

Pola Gmitrzak
dietetyk
Kategorie
Porady
Spis treści

W obecnym szybkim tempie życia stres stał się niemal nieodłącznym towarzyszem wielu z nas. Bez względu na jego źródło — czy to wynikające z pracy zawodowej, życia rodzinnego czy codziennych wyzwań — wpływa on nie tylko na nasze samopoczucie psychiczne, ale także może mieć istotny wpływ na naszą kondycję fizyczną. Jednym z aspektów, który w ostatnich latach przyciągnął uwagę specjalistów, jest związek między stresem a tyciem. W tym artykule zajmiemy się głębszym zrozumieniem, jak stres wpływa na naszą wagę i ogólne zdrowie metaboliczne. Przeanalizujemy mechanizmy hormonalne związane ze stresem, zastanowimy się nad psychologicznymi aspektami, które mogą prowadzić do tycia, oraz przedstawimy praktyczne strategie zarządzania stresem, które jednocześnie wspierają proces odchudzania. Czy naprawdę od stresu się tyje? Jakie są najlepsze metody radzenia sobie ze stresem, aby poprawić zdrowie metaboliczne i osiągnąć cel związany z utratą wagi?

Stres — dobry czy zły?

Stres, będący naturalną odpowiedzią organizmu na bodźce zewnętrzne, pełni istotną rolę w naszym codziennym funkcjonowaniu. To złożona reakcja, mobilizująca nas do przystosowania się do nowej sytuacji lub skłaniająca do podjęcia szybkiej reakcji, znana jako stan "walki lub ucieczki". Jest to mechanizm ewolucyjny, który kiedyś pomagał nam przetrwać w środowisku pełnym zagrożeń.

Pewnie wielu z nas doświadczyło sytuacji, gdzie stres okazywał się sprzymierzeńcem. Dzięki niemu byliśmy zdolni do wykonania zadań pozornie niemożliwych – ratowania czyjegoś życia, unikania wypadków samochodowych czy szybkiego reagowania na zagrożenia. Krótkotrwały stres, w odpowiednich warunkach, może pełnić funkcję motywacyjną, zachęcając nas do skutecznego działania, na przykład intensywniejszej nauki przed egzaminem.

Jednak istnieje druga strona medalu. Przewlekły stres, który pojawia się regularnie i trwa zbyt długo, może negatywnie wpływać na nasze zdrowie. Stały stan napięcia może prowadzić do osłabienia układu odpornościowego, co z kolei zwiększa ryzyko rozwoju różnych chorób, w tym depresji, otyłości i innych schorzeń metabolicznych.

Warto zauważyć, że sama reakcja na stres ma swoje korzenie w odległych czasach, kiedy to szybka mobilizacja organizmu była kluczowa dla przeżycia. Mimo że w dzisiejszym świecie rzadko kiedy musimy borykać się z sytuacjami kiedy stres chroni nas od utraty życia, nasze ciała wciąż reagują na stres. To, co kiedyś było kluczowe dla przetrwania, teraz często staje się przyczyną chronicznego stresu. Dlatego też zrozumienie tego mechanizmu jest kluczowe dla skutecznego zarządzania stresem i minimalizacji jego negatywnych wpływów na zdrowie psychiczne i fizyczne.

{{cta}}

Czy od stresu się tyje?

Wpływ stresu na naszą wagę jest zjawiskiem skomplikowanym, podlegającym indywidualnym reakcjom organizmu. Okazuje się, że nie ma jednoznacznej odpowiedzi na to pytanie, gdyż różne osoby mogą manifestować różne skutki w zależności od rodzaju stresu i indywidualnych uwarunkowań.

Dla niektórych stres może skutkować utratą apetytu i tym samym spadkiem masy ciała, z kolei u innych może się to wiązać z przybieraniem na wadze. Warto też zaznaczyć, że są osoby, dla których stres nie ma istotnego wpływu na masę ciała. Reakcja na stres jest uzależniona od wielu czynników, co sprawia, że nie istnieje jednoznaczna reguła dotycząca tego, jak stres wpływa na naszą masę ciała.

Stres a tycie — mechanizmy hormonalne

Stres wpływa na nasze ciało za pośrednictwem hormonów, które odgrywają kluczową rolę w regulacji metabolizmu i pobierania pokarmu. Jednym z głównych hormonów związanym z tym procesem jest leptyna. Wydzielana przez tkankę tłuszczową, leptyna reguluje uczucie sytości, kontroluje przyjmowanie pokarmu i wpływa na spalanie tłuszczu. Jednak w przypadku otyłości, nawet przy zwiększonym poziomie leptyny, organizm może wykazywać leptynooporność. Jest to stan, w którym komórki organizmu przestają być wrażliwe na leptynę, co prowadzi do zaburzeń w sygnalizacji uczucia sytości.

Stres może również wpływać na poziom greliny, innego hormonu związanego z apetytem. Grelina, wytwarzana głównie w żołądku, stymuluje uczucie głodu, zwiększając apetyt. W sytuacjach stresowych stężenie greliny może wzrosnąć, co skutkuje większym spożyciem kalorii, zwłaszcza żywności wysokosmakowitej, czyli tej najczęściej bardzo przetworzonej, tj. słodycze, produkty typu fast food czy słone przekąski.

Stres ma również istotny wpływ na oś podwzgórze−przysadka−nadnercza, kluczowy układ hormonalny regulujący reakcje organizmu na różne sytuacje stresogenne. Pod wpływem stresu, podwzgórze uwalnia kortykoliberynę, co z kolei stymuluje przysadkę do wydzielania adrenokortykotropowego hormonu (ACTH). ACTH z kolei oddziałuje na nadnercza, pobudzając je do produkcji kortyzolu, znanego również jako hormon stresu.

Kortyzol, produkowany w tym procesie, pełni ważną rolę w reakcjach organizmu na stres. Wpływa na mobilizację energii, zwiększa stężenie glukozy we krwi oraz ma wpływ na metabolizm węglowodanów, białek i tłuszczów. W przypadku długotrwałego stresu nadmiernie podwyższone stężenie kortyzolu może prowadzić do różnych skutków zdrowotnych, w tym do zwiększonego odkładania tkanki tłuszczowej w okolicach brzucha. Wiele osób zmagających się z długotrwałym stresem mówi, że stres wiąże się u nich z tyciem w brzuchu. Otyłość brzuszna, związana z tkanką tłuszczową trzewną, może być jednym z objawów długotrwałego stresu. Tkanka tłuszczowa trzewna dodatkowo jest aktywnym narządem endokrynnym, produkującym różne substancje biologicznie czynne, które wpływają na inne procesy metaboliczne.

W procesie regulacji apetytu istotną rolę odgrywają również inne hormony, takie jak neuropeptyd Y, peptyd YY i cholecystokinina. Wszystkie te substancje hormonalne są ze sobą powiązane, tworząc skomplikowany system sygnałów, które kontrolują przyjmowanie pokarmu w odpowiedzi na różne bodźce, w tym stres. W rezultacie, hormonalne oddziaływanie stresu może prowadzić do zaburzeń w regulacji apetytu, co z kolei może wpływać na masę ciała i procesy metaboliczne w organizmie. 

Tycie ze stresu - czynniki psychologiczne

Poza czynnikami hormonalnymi, za tycie ze stresu odpowiadają również czynniki psychologiczne. Wiele osób zmaga się emocjonalnym zajadaniem stresu. W sytuacjach silnego stresu lub trudnych emocji osoby sięgają po jedzenie, aby chwilowo odwrócić od tych emocji uwagę. Sięganie po ulubione produkty, nierzadko wysokoprzetworzone (tj. słodycze, fast foody, słone przekąski) potrafi, w chwili stresu, dostarczyć chwilowej ulgi i obniżyć poziom napięcia w ciele. W obecnej erze łatwego dostępu do jedzenia zajadanie stresu stało się powszechnym, łatwym i bezwysiłkowym sposobem radzenia sobie z trudnymi emocjami. Najczęściej doświadczane emocje, które prowokują zwiększone zapotrzebowanie na jedzenie, obejmują uczucie niepokoju, złość, samotność czy nudę. Jedzenie emocjonalne może też pojawić się w przebiegu depresji.

Tycie ze stresu - co zrobić, żeby się mniej stresować i schudnąć?

W walce z nadmiernym stresem istnieje kilka skutecznych strategii, które nie tylko pomagają zredukować napięcie. Aktywność fizyczna jest świetnym sposobem na redukcję stresu. Podczas wysiłku fizycznego wydzielane są endorfiny, które mogą pozytywnie wpływać na poprawę nastroju i zmniejszenie napięcia.

Relaksacja i medytacja to kolejne skuteczne narzędzia w walce ze stresem. Techniki relaksacyjne, takie jak oddychanie głębokie czy praktyka jogi, pomagają w redukcji napięcia mięśniowego i poprawiają ogólny stan psychiczny. Skupiając się na oddechu i relaksacji, możemy skutecznie łagodzić wpływ stresu na nasze zdrowie psychiczne i fizyczne.

Nie można zapominać o odpowiedniej ilości snu. Zdrowy sen jest niezwykle istotny dla ogólnego zdrowia psychicznego i fizycznego. Dbanie o odpowiednią ilość snu – 7-8 godzin każdej nocy – przyczynia się do równowagi emocjonalnej i minimalizuje skłonność do podjadania z powodu zmęczenia. Warto również ograniczyć spożycie kofeiny, która może nasilać objawy stresu. 

Spędzanie czasu z przyjaciółmi i rodziną może również pomóc zminimalizować stres. Wyjścia na spacer, wspólne kolacje czy weekendowe wycieczki mogą pomóc w oderwaniu się od codziennych trosk i wpływać na redukcję stresu. Warto inwestować czas w relacje społeczne, aby wspólnie cieszyć się chwilami radości i wsparcia.

W sytuacjach trudnego do opanowania stresu, warto również rozważyć konsultację ze specjalistą. Psycholog, lekarz lub psychodietetyk mogą dostarczyć indywidualnych narzędzi i wsparcia, pomagając zidentyfikować główne źródła stresu oraz dostosować strategie radzenia sobie do konkretnych potrzeb. 

Przetestuj przełomowe podejście Holi

Przetestuj przez miesiąc
w cenie 349 zł
Indywidualny plan zmiany nawyków (zamiast jadłospisów)
Bezpłatny pakiet badań krwi
Konsultacje lekarskie i możliwość uzyskania recept
Stały dostęp do dietetyka
Obsługę w pełni online z wykorzystaniem intuicyjnej aplikacji
Kup program
Pola Gmitrzak
dietetyk

Dyplomowany dietetyk kliniczny, absolwentka SGGW oraz WUM w Warszawie. Szczególnie zainteresowana obszarem dietoterapii w zaburzeniach metabolicznych oraz rolą psychologii w żywieniu.

Dowiedź się o mnie więcej
Kategorie:
Porady
Udostęonij post:
https://klinikaholi.pl/blogpost/stres-a-tycie----jak-zarzadzanie-stresem-moze-wspomagac-proces-odchudzania-i-ogolne-zdrowie-metaboliczne

Przełomowy program leczenia otyłości 

Holi to nowoczesna, w pełni cyfrowa, poradnia zdrowia metabolicznego. Jako pierwsi w Polsce oferujemy holistyczne podejście do leczenia otyłości i nadwagi z wykorzystaniem przełomowych terapii.

Jesteśmy zarejestrowanym podmiotem leczniczym
Możliwość leczenia
GLP-1
Bez wychodzenia
z domu
Dietetyk i lekarz

w jednym pakiecie

Czemu możesz nam zaufać?

Leczenie poprzedzone diagnozą i badaniami

Zespół czołowych polskich ekspertów

Zarejestrowany podmiot leczniczy posiadający polisę OC

Gwarancja Holi
10% mniej na wadze lub zwrot pieniędzy*

Razem zadbajmy o Twoje zdrowie

Dołącz do programu, a my pomożemy Ci zgubić nawet 15% wagi w przeciągu 6 miesięcy pod stałą kontrolą dietetyka i lekarza.

Kup Program

Przetestuj przełomowe podejście Holi

Przetestuj przez miesiąc w cenie
299
Recepty i badania 
w pakiecie
2 konsultacje dietetyczne i 1 lekarską
Stały dostęp do dietetyka (24/7)
Możliwość rozpoczęcia farmakoterapii
Indywidualny plan zmiany nawyków
Czy się kwalifikuję?